و توالد و تناسل ( ايشان ) كثرت يافت ، تمرد آغاز نهادند ، مدت ملك سنجر [ ى ] به آخر نزديك شده بود ، عصيان ظاهر كردند ، سلطان بازآمد ، و ميان آن جماعت كفار ، و سلطان سنجر ، مصاف شد ، و انهزام بر لشكر اسلام افتاد ، و تركان خاتون كه حرم سلطان بود اسير شد . چون سلطان مراجعت كرد ، ايشان صلح طلب كردند [ ( 1 ) ] و تركان خاتون را بازفرستادند ، و امان يافتند ، [ ( 2 ) ] ( چون ) فتنه غز ختلان [ ( 3 ) ] ظهور پذيرفت ، و ملك سنجر را زوال آمد ، [ ( 4 ) ] چنانچه تحرير افتاده است [ ( 5 ) ] قره خطا قوت تمام گرفت [ ( 6 ) ] و ملوك تركستان باستمداد ايشان ، يك ديگر را مقهور مىكردند ، و اموال و تحف و هدايا ، بر اميد مدد بر ايشان [ ( 7 ) ] مىفرستادند ، و در قمع و از عاج يك ديگر [ ( 8 ) ] مىكوشيدند ، تا چنان شد : كه قره خطاء [ بر ] جمله فرمانده گشتند ، و قريب هشتاد و اند سال مدت استيلا بداشتند [ ( 9 ) ] و اول كه ايشان [ ( 10 ) ] فرمانده گشتند ، بزرگتر ايشان متعاقب يك ديگر چند كس بودند . و آنچه بعهد ما نزديك بودند [ ( 11 ) ] ( و ) از راويان استماع كرده شده است ، ايما وسنكم ، و اربز [ ( 12 ) ] و توما [ ( 13 ) ] و تاينگو [ ( 14 ) ] بودند ، و پادشاه

--> [ ( 1 ) ] مط و مب : نمودند [ ( 2 ) ] مط و مب : گرفتند ، [ ( 3 ) ] مط و مب : فتنهء غزان راورتى مانند اصل [ ( 4 ) ] مط و مب : سنجر بزوال آمد [ ( 5 ) ] مط : بتحرير پيوسته است [ ( 6 ) ] مط و مب : گرفتند [ ( 7 ) ] اصل : بريشان [ ( 8 ) ] مط و مب : همديگر [ ( 9 ) ] مط و مب : مدت استيلاى ايشان داشت [ ( 10 ) ] اصل : و اول ايشان كه فرمانده [ ( 11 ) ] مط و مب : بود [ ( 12 ) ] كذا در اصل و راورتى ، مط و مب : اربر ، ولى در نسخ خطى مأخذ مط : اريز ، ارير ، اربنه هم نوشته شده ، [ ( 13 ) ] در مط و مب و راورتى : توما ، در اصل : تومان ، كه در يكى از نسخ مط هم تومان آمده [ ( 14 ) ] اين نام را بر خلاف اصل و مط و مب كه تا نيكو است راورتى در اين جا و چند سطر پيشتر ( با نيكو ) نوشته و نسخه بدل هم ندارد ، طورى كه در شرح حال سلطان سنجر در طبقه 12 گذشت ، راورتى اين نام را ( تا نيكو ) ضبط كرده ، اگر چه در همان مورد نسخهء اصل من ( با نيكو ) نوشته ولى باستفاده كتب معتبر در همانجا به ( تاينكو ) تصحيح شده بود ، در اين جا در دو موقع راورتى در متن كتاب ( با نيكو ) نوشته و ازين پديد مىآيد كه در نسخ راورتى هم در مبحث حيات سلطان سنجر ( طبقه 12 ) تا نيكو بود ، بتاى قرشت و در اين جا با نيكو است ، به باى ابجد ، ولى راورتى در پى تحقيق آن نيفتاده ، و به دو صورت در مواقع مختلف كتاب ضبط كرده است ، اما من باعتبار اكثريت ( تاينكو ) را برگزيدم ، كه اصح آن تينگو و تايتگو است ( ر : 54 )